Tảo mộ (hay còn gọi là Chạp mả, Viếng mộ) là hành động con cháu trong gia đình, dòng họ cùng nhau ra nghĩa trang để sửa sang, dọn dẹp phần mộ của ông bà, tổ tiên cho sạch sẽ, khang trang.
Theo văn hóa người Việt, đây là việc làm thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn". Không chỉ là dọn sạch sẽ, khang trang cho mộ tổ tiên, tảo mộ còn là dịp để cầu mong gia đạo bình an, thịnh vượng.

Tảo mộ là hành động con cháu trong gia đình dọn dẹp phần mộ của ông bà, tổ tiên cho sạch sẽ, khang trang
Tùy thuộc vào phong tục từng vùng miền và mục đích (tạ mộ cuối năm hay du xuân đầu năm), gia chủ có thể chọn những "thời điểm vàng" sau đây để tiến hành nghi thức:
Đây là dịp quan trọng nhất để "mời ông bà về ăn Tết".
Lưu ý: Các gia đình thường chọn các ngày cuối tuần trong khoảng này để con cháu đông đủ. Năm 2026, ngày 24, 25 Tết (tức 11 - 12/02/2026) là thời điểm lý tưởng vì công việc đã vãn, có thể tập trung lo việc tâm linh.
Không chỉ chọn ngày, chọn giờ cũng quyết định sự an lành cho người đi lễ:
Giờ tốt nhất: Từ 9h sáng đến 3h chiều.
Đây là lúc mặt trời lên cao, dương khí thịnh nhất trong ngày, giúp át chế âm khí nặng nề ở khu vực nghĩa trang. Giúp người đi lễ (đặc biệt là người già, trẻ nhỏ) tránh bị nhiễm lạnh hoặc cảm thấy mệt mỏi. Bạn không nên đi quá sớm khi sương muối chưa tan hoặc đi quá muộn. Âm khí và sương lạnh có thể gây ảnh hưởng xấu đến hô hấp.

Tảo mộ thường diễn ra từ ngày 20 tháng Chạp đến chiều 30 Tết
Tảo mộ đầu năm còn là dịp du Xuân, gắn liền với tiết khí trong lành. Năm 2026, Thanh minh rơi đúng vào Chủ Nhật, ngày 05/04/2026 (tức 19/02 Âm lịch), rất thuận lợi để đại gia đình sắp xếp thời gian về quê, kết hợp đi chơi xuân và thăm viếng mộ phần.
Nhiều người thường hiểu nhầm hai dịp này là một, dẫn đến việc chuẩn bị lễ vật hoặc tâm thế chưa phù hợp. Dưới đây là bảng so sánh giúp bạn phân biệt rõ ràng:
| Tiêu chí | Tảo mộ cuối năm (Lễ Tạ mộ) | Tảo mộ đầu năm (Tết Thanh minh) |
| Mục đích chính | "Mời ông bà về ăn Tết". Sửa sang "nhà mới" cho người âm đón năm mới. | "Du xuân/Đạp thanh". Kết hợp đi chơi xuân và tưởng nhớ cội nguồn. |
| Tính chất | Mang tính trách nhiệm, bắt buộc cao hơn (như một phần của Tết Nguyên Đán). | Mang tính thư thái, nhẹ nhàng hơn. |
| Lễ vật đặc trưng | Thường có thêm cành đào, cành mai hoặc cây quất nhỏ đặt tại mộ. | Thường cúng các loại bánh trôi, bánh chay hoặc đồ ăn nguội (ảnh hưởng từ Tết Hàn thực). |
Lưu ý: Tết Thanh minh (05/04/2026) KHÁC với Tết Hàn thực (03/03 Âm lịch - ăn bánh trôi bánh chay). Tuy nhiên do thời gian gần nhau nên dân gian thường gộp chung.
Dù đi vào ngày nào, bạn cũng cần tuân thủ quy trình sau để đảm bảo sự trang trọng:
Bạn có thể dùng hộp đựng thực phẩm kín hơi để bảo quản xôi, gà khi di chuyển xa, tránh bụi bặm và côn trùng.
Bạn cũng có thể mang theo bình giữ nhiệt đựng nước nóng, vừa để pha trà cúng, vừa để rửa mặt/tay bằng nước ấm sau khi dọn dẹp mộ, giúp xua tan hàn khí.

Quy trình và lễ vật đi tảo mộ chuẩn phong tục
"Có thờ có thiêng, có kiêng có lành", hãy ghi nhớ những điều sau để tránh rước xui xẻo:
Con gái đã lấy chồng có được đi tảo mộ cha mẹ đẻ không?
Quan niệm xưa cho rằng "con gái là con người ta" nên không được về tảo mộ nhà đẻ. Tuy nhiên ngày nay, tư tưởng đã cởi mở hơn. Việc con gái, con rể về thắp hương, chăm sóc mộ phần cha mẹ vợ là điều đáng quý, thể hiện lòng hiếu thảo, hoàn toàn được khuyến khích và không có gì phải kiêng kỵ.
Mộ mới chôn có được tảo mộ không?
Với những ngôi mộ mới chôn (thường dưới 3 năm), đất còn chưa ổn định và "long mạch" cần yên tĩnh. Do đó, khi đi tảo mộ, con cháu chỉ nên thắp hương, dọn cỏ nhẹ nhàng bên trên. Không được dùng cuốc xẻng đào bới, đắp đất mạnh tay gây động mộ, ảnh hưởng không tốt đến người đã khuất.
Có nên ăn đồ cúng ngay tại nghĩa trang không?
Theo quan niệm "thụ lộc", sau khi cúng xong con cháu nên ăn một chút đồ cúng để hưởng phước. Tuy nhiên, nghĩa trang là nơi nhiều bụi bặm và vi khuẩn. Bạn nên chuẩn bị sẵn nước rửa tay hoặc khăn ướt để vệ sinh sạch sẽ trước khi ăn, và nên bảo quản đồ ăn trong hộp kín để đảm bảo sức khỏe.
Việc hiểu rõ tảo mộ là gì và chọn được ngày tốt đi tảo mộ năm 2026 không chỉ giúp gia chủ yên tâm về mặt tâm linh mà còn là dịp để gia đình sum họp, gắn kết. Hy vọng bài viết đã giúp bạn phân biệt rõ các dịp lễ và có sự chuẩn bị chu đáo nhất. Đừng quên ghé thăm Điện máy XANH để sắm sửa các thiết bị gia dụng chính hãng, hỗ trợ đắc lực cho việc chuẩn bị mâm cỗ cúng gia tiên thêm tươm tất nhé!

↑
Đang xử lý... Vui lòng chờ trong giây lát.