Không tìm thấy kết quả phù hợp
Hãy thử lại với từ khoá khácHãy chọn địa chỉ cụ thể để chúng tôi cung cấp chính xác thời gian giao hàng và tình trạng hàng.
Khối lập phương (còn gọi là hình lập phương) là khối hình học có chiều dài, chiều rộng và chiều cao bằng nhau, với 6 mặt đều là hình vuông bằng nhau. Bài này giúp em nắm khái niệm, công thức và làm được bài tập, phù hợp từ lớp 1 đến lớp 8.
Trong toán học, khối lập phương là khối đa diện đều có 6 mặt, nên còn gọi là lục diện đều. Đây là khối lục diện lồi đều duy nhất.
Độ dài mỗi cạnh được ký hiệu là a. Cả 12 cạnh đều dài bằng a, nên chỉ cần biết một số đo là tính được mọi thứ còn lại.
Ở lớp 1, các em mới nhận biết hình dạng. Đến khối lập phương lớp 5 và những lớp trên, các em bắt đầu tính diện tích và thể tích.

Trong nhà, em dễ tìm thấy nhiều vật có dạng này:
Mẹo nhỏ: một vật nhìn từ mặt nào cũng ra hình vuông thì gần như chắc chắn là khối lập phương.
Theo cách đếm quen thuộc, khối lập phương có:
| Yếu tố | Số lượng | Ghi chú |
|---|---|---|
| Mặt | 6 | Hình vuông bằng nhau |
| Cạnh | 12 | Dài bằng nhau |
| Đỉnh | 8 | Mỗi đỉnh gặp 3 cạnh |
Giả sử các đỉnh đặt tên A, B, C, D, E, F, G, H. Khi đó 12 cạnh như AB, BD, DC, CA, CH, AE… đều có độ dài bằng nhau.
Có một mẹo đếm thú vị: mỗi đỉnh có 3 cạnh, 8 đỉnh được 24 lượt; mỗi mặt có 4 cạnh, 6 mặt cũng được 24 lượt. Hai cách đếm cho cùng kết quả, nên em dùng để tự kiểm tra.
Gọi a là độ dài cạnh. Cả ba công thức dưới đây đều chỉ phụ thuộc vào a.

Diện tích xung quanh là tổng diện tích 4 mặt bên, bằng diện tích một mặt nhân 4.
Sxq = 4 × a × a = 4a²

Ví dụ: tính diện tích xung quanh khi cạnh 6 cm.

Diện tích toàn phần là tổng diện tích cả 6 mặt, bằng diện tích một mặt nhân 6. Đây cũng là cách tính diện tích khối lập phương đầy đủ.
Stp = 6 × a × a = 6a²

Ví dụ: cạnh 5 cm.
Muốn tính thể tích khối lập phương, ta lấy cạnh nhân cạnh rồi nhân cạnh nữa.
V = a × a × a = a³
Ví dụ: cạnh 5 cm thì V = 5 × 5 × 5 = 125 (cm³). Lập phương của 2 là 8, lập phương của 5 là 125.
Đơn vị: diện tích dùng cm², m²; thể tích dùng cm³, m³. Mẹo nhớ: xung quanh nhân 4, toàn phần nhân 6.
Khối lập phương và hình hộp chữ nhật giống nhau ở số lượng: đều có 8 đỉnh, 12 cạnh và 6 mặt. Vì vậy chỉ đếm 6 mặt thì chưa đủ để kết luận.
| Tiêu chí | Khối lập phương | Hộp chữ nhật |
|---|---|---|
| Hình dạng mặt | 6 hình vuông bằng nhau | Các hình chữ nhật |
| Ba kích thước | Bằng nhau | Thường khác nhau |
Một thỏi dài có 4 mặt chữ nhật và 2 mặt vuông là hộp chữ nhật, không phải khối lập phương. Nói cách khác, khối lập phương là trường hợp đặc biệt của hộp chữ nhật khi ba kích thước bằng nhau.
Mỗi mặt vuông có đường chéo dài a√2, và cả khối có 12 đường chéo mặt. Đường chéo khối lập phương nối hai đỉnh đối nhau qua tâm, dài a√3, và có 4 đường như vậy.
Ví dụ: cạnh 2 cm thì đường chéo không gian là 2√3 cm.
Cách tính cạnh khối lập phương: lấy căn bậc ba của thể tích, a = ∛V.
Ví dụ: V = 125 cm³ thì a = 5 cm, vì 5 × 5 × 5 = 125.
Các lỗi hay gặp:
Một hộp quà hình lập phương cạnh 5 cm. Diện tích giấy gói phủ kín hộp là Stp = 6 × 25 = 150 cm². Hộp chứa được V = 125 cm³.
Khối lập phương có bao nhiêu mặt, cạnh, đỉnh?
Khối lập phương có 6 mặt hình vuông bằng nhau, 12 cạnh bằng nhau và 8 đỉnh.
Công thức tính thể tích khối lập phương là gì?
V = a³, tức lấy cạnh nhân cạnh rồi nhân cạnh, đơn vị là cm³ hoặc m³.
Cách tính diện tích toàn phần khối lập phương?
Stp = 6a², bằng diện tích một mặt nhân 6, tính theo cm² hoặc m².
Khối lập phương có phải là hình hộp chữ nhật không?
Có. Đây là trường hợp đặc biệt khi ba kích thước dài, rộng, cao bằng nhau.
Cạnh khối lập phương là gì?
Là đoạn thẳng chung của hai mặt. Cả 12 cạnh đều dài bằng nhau.
Làm sao nhận biết khối lập phương trong bài toán?
Kiểm tra 6 mặt có đều là hình vuông bằng nhau không, hoặc ba kích thước có bằng nhau không.
Khối lập phương có 6 mặt vuông bằng nhau, 12 cạnh và 8 đỉnh, nên chỉ cần độ dài cạnh a là tính được Stp = 6a² và V = a³. Em nhớ phân biệt diện tích xung quanh với toàn phần, và chú ý đơn vị cm² khác cm³. Nắm chắc điều này, em sẽ giải tốt cả bài toán xuôi lẫn bài toán tìm cạnh từ thể tích.
Đóng 
↑
Đang xử lý... Vui lòng chờ trong giây lát.